Smješten na pitomim padinama Trebave, na sjevernom rubu Medžlisa Islamske zajednice Gračanica, džemat Džakule predstavlja jedno od najdinamičnijih naselja ovog kraja. Dok se u dolini Džakulskog potoka formira moderni urbani centar, ovaj džemat sa svojih 428 domaćinstava ljubomorno čuva sjećanje na vijekove vjerskog života koji su oblikovali identitet tamošnjeg čovjeka.
Od drvene ljepotice do monumentalnog zdanja
Historija džemata duboko je ukorijenjena u prošlost. Iako tačan datum osnivanja džemata nije precizno utvrđen, pisani tragovi potvrđuju da je Džakule još krajem 19. stoljeća krasila drvena džamija – prepoznatljivi simbol bosanske arhitekture tog doba. Prekrivena tesanim daskama i sa drvenom munarom, ova bogomolja je bila centar okupljanja ne samo mještana, već i vjernika iz okolnih naselja poput Trnovaca, Doborovaca i Prijekog Brda.
Zanimljivo je da je prvobitna džamija bila sagrađena na suprotnoj obali potoka u odnosu na naselje, što upućuje na to da je služila kao centralna džuma-džamija za širu regiju, uključujući i neka naselja koja danas pripadaju gradačačkoj općini.
Kontinuitet gradnje i rasta
Duhovna potreba naroda ovog kraja rezultirala je stalnim širenjem i obnovom:
-
1964. godina: Stara džamija je porušena kako bi ustupila mjesto većem objektu (10×13 m) sa zidanom munarom visokom 28 metara.
-
1966. godina: Svečano otvorenje nove džamije označilo je novu etapu u životu džemata.
-
2007. godina: Uslijedio je najhrabriji graditeljski poduhvat – izgradnja današnje, monumentalne džamije.
Današnja džamija u Džakulama, otvorena 28. augusta 2008. godine, ponosno nosi titulu najveće džamije na području Medžlisa Gračanica. Sa svojih 430 m², modernom učionicom, abdesthanom i gasulhanom, ona nije samo vjerski objekt, već istinski multifunkcionalni centar.
Snaga džemata: Od tradicije do modernog doba
Posebnu čar džematu daje mahala Mehmedovići u donjem dijelu naselja, gdje se u lokalnom mesdžidu i danas odvija mektebska nastava i klanja teravih-namaz, čime se čuva duh zajedništva u svakom kutku naselja.
Stabilnost džemata najbolje se ogleda u ličnostima koje su ga predvodile. Kroz historiju, imamsku dužnost su časno obavljali:
Began Mušić, Husejn Mušić, Mehmed Sinanović i Bego Hrnjčić.
Danas, već punih 25 godina, džemat uspješno vodi Dževad ef. Musić, domaći sin čiji je rad postao neraskidiv dio moderne historije Džakula. Uz slogu mještana i predanost tradiciji, ramazanski dani u Džakulama odišu posebnom svježinom, spajajući miris prošlosti sa snagom savremene zajednice.